Strona
w sieci od
 11-02-2003


STRONA GŁÓWNA

PRZYGOTOWANIA DO OBRONY

LINIE OBRONY (HKL)

ODDZ. ATAKUJĄCE

ODDZ. BRONIĄCE

DZIAŁANIA BOJOWE

UZBROJENIE

MAPA WALK

FORTYFIKACJE

BAGICZ - LOTNISKO

ROGOWO

POMORSKIE FORUM EKSPLORACYJNE

RÓŻNE

BIBLIOGRAFIA

LINKI
 

* * *
JEDNOSTKI NIEMIECKIE BRONIĄCE TWIERDZY KOŁOBRZEG
W MARCU 1945 r.

Załoga Twierdzy wynosiła około 10-12 tys. żołnierzy armii regularnej i Volkssturmu (z dokumentów niemieckich wynika, że Kołobrzegu broniło w sumie 7800 żołnierzy. Doniesienia i raporty walczących jednostek polskich określają niemieckie siły na 14-15 tys. żołnierzy) dysponujących ok. 60 działami (m.in. prawdopodobnie 9 lekkich i 7 ciężkich FlaK, 8 haubic 105mm) i moździerzami różnych kalibrów, 16 ciężkimi wyrzutniami pocisków rakietowych Nebelwerfer, (prawdopodobnie sekcja rakietowa posiadała ok. 800 pocisków) i pociągiem pancernym Panzerzug 72A wyposażonym w artylerię i broń maszynową. Pociąg dlatego nosił oznaczenie 'A', ponieważ był to rozłączony skład nr 72. Drugi skład - Panzerzug 72B zakończył swą służbę wojenną na Oksywiu. Niektóre źródła podają błędnie dwa pociągi - dodatkowo Panzerzug nr5 (Lehr-Panzerzug 5). L-Panzerzug 5 nie brał udziału w obronie Kołobrzegu lecz operował w rejonie Koszalin-Białogard-Karliono w okresie 26 II - 5 III 1945. Załoga tego pociągu wysadziła go w powietrze, w Białogardzie 5 III 1945.

Oprócz tego obrońcy twierdzy mieli jeszcze do dyspozycji prawdopodobnie 18 sprawnych czołgów i dział pancernych oraz 12 transporterów i samochodów opancerzonych, wyposażonych w szybkostrzelne działka i karabiny maszynowe. Próbę zindeksowania niemieckich pojazdów pancernych w Kołobrzegu, w marcu 1945, przedstawiliśmy -tutaj-.
Od początku do końca załogę wspierały z morza ogniem swej artylerii

>> Okręty Kriegsmarine <<

Dodatkowo w nocy 12/13 marca nastąpił zrzut broni i amunicji dla obrońców.
W dniach 4, 8, 10 i 13 marca udział w walkach brało także niemieckie lotnictwo, dokonując ataków grupami do 8 samolotów Bf-109 i Fw-190.

Poniżej spróbowaliśmy skompletować siły niemieckie zgromadzone w Kołobrzegu. W związku ze zrobieniem takiego spisu istnieje również prawdopodobieństwo, że wymienione oddziały mogą się uzupełniać, czy w chodzić w skład innego wymienionego oddziału.
I stała prośba - jeśli wiecie coś, macie jakieś uwagi czy zauważyliście nieścisłości - proszę piszcie!

SPIS ODDZIAŁÓW

Pułk zapasowy 3 Armii Pancernej
 
< Feld - Ausbildungs - Regiment Panzer Armee - OberKomando 3 czyli w skrócie Feldausb.Reg.Pz.A.O.K. 3 >
Sformowany został w styczniu 1945 r. w oparciu m.in. o trzon kadrowy podoficerskiego szkolnego batalionu zapasowego "Kolberg"
Dowództwo: Oberst Woller

przykładowa struktura pułku

PUŁK

1.Batalion

2.Batalion

Kompania moździerzy i bateria artylerii

  ||

 ||

||

2 Kompanie
 

3 Kompanie
 

4 moździerze 119 mm +
4 - 6 dział 75 mm

Batalion alarmowy "Hempel"

<Alarm-Bataillon "Hempel">
Sformowany ok. 4 marca 1945 r.
W skład batalionu wchodził m.in. pododdział Francuzów z 33. Dywizji Grenadierów SS "Charlemagne"
Dowództwo : Oberleutnant d. Res. Alfred Hempel
Stan osobowy ok. 400 ludzi

30 IV 1945 Lt. Hempel odznaczony został Krzyżem Rycerskim

Grupa bojowa marynarki wojennej "Prien"

<Mar.Gruppe "Prien">
Utworzona 2 marca 1945 r., sformowana z elewów i kadry kołobrzeskiej III Szkoły Torpedystów oraz obsługi bazy okrętów wojennych.

W skład grupy wchodziły 4 kompanie marynarzy:
 - Schulte,
 - Baumstark,
 - Bracke,
 - Hildebrandt.

Dowództwo: Korvettenkapitän Prien
Stan osobowy ok. 400 marynarzy

Grupa niszczycieli czołgów "HORST" (ew. "HOKO" lub "HOKS")

< Panzervernichtungstrupp der Horst >
Utworzona z załogi morskiej bazy lotniczej w Bagiczu (Bodenhagen).
Dowództwo: mjr lotn. Engewald
Stan osobowy ok. 60 ludzi

Kompania żołnierzy z morskiej bazy lotniczej w Bagiczu (Bodenhagen)

Sformowana 3 marca 1945 r.
Dowództwo mjr Kofke

51 Forteczny batalion ciężkich karabinów maszynowych

<Fest. MG Bataillon 51>

91 Forteczny zmotoryzowany batalion ciężkich karabinów maszynowych

<Fest. MG Bataillon 91>
Sformowany ok. 4 marca 1945 r.

przykładowa struktura batalionu

BATALION

1 kompania broni ciężkiej

3 kompanie km

1 kompania to ok. 110 ludzi

2 plutony moździerzy - 
(6 moździerzy 119mm)
+
1 pluton rozpoznania (3 lkm)
+
1 pluton saperów (20 panzerfaustów)

3 plutony km
(9 lkm + 6 ckm)

1 pluton ppanc
(10 panzerschrecków, 90 panzerfaustów)

92 Forteczny batalion ciężkich karabinów maszynowych

<Fest. MG Bataillon 92>
Sformowany 5 marca 1945 r.
Grupy rozdzielone do poszczególnych oddziałów

Jednostka Łączności "Eisbär"  z 11 Flotylli Powietrznej

<Funktr.'Eisbär' der 11 L-Flotte>
Był to wydzielony oddział liczący 8 osób, podzielony na dwie równe grupy po 4 osoby. Jedna z nich była do dyspozycji komendanta twierdzy - Oberst Fullriede, druga do dyspozycji komendanta portu - Fregattenkapitän Kolbe.
Zadaniem tego oddziału było utrzymywanie łączności pomiędzy komendanturą twierdzy, portu i statkami i okrętami na redzie portu.

24 kompania saperów

Stan osobowy ok. 100 ludzi

608 Kompania kolejowa

<Feldbahn-Kp.608>

Oddział obsługi morskiej bazy lotniczej w Bagiczu (Bodenhagen)

W skład wchodziły ok. 4 kompanie. Jedna z kompanii miała 4 plutony (125 ludzi)
(km-y, ckm-y, ok. 20 panzerfaustów)

3 kompania 408 batalionu budowy kolei

<3 Kp Eisenbahn-Bau-Btl 408>

Grupa Oberleutnanta Hoffmanna

<Gruppe "Hoffmann">
Składała się z 3 kompani.
Dowództwo: Oberleutnant Hoffmann
Stan osobowy z końcowych dni walk ok. 200 ludzi

Pułk Volkssturmu

<V.St.-Rgt.>
W skład wchodziły 2 bataliony
1. batalion <I./V.St.Btl.>
Dowództwo I batalionu - Btl.-Führer Kastenbein
2. batalion <II./V.St.Btl.>
Dowództwo II batalionu - Btl.-Führer Hans Petersen
W każdym z batalionów były prawdopodobnie po 3 kompanie.
Dowódcą 2.Volkssturm-Kompanie był Kriegsoberinspektor Franz Müller.
Dowództwo: S.A. - Marine - Standartenführer Erhard Pfeiffer

Batalion Volkssturmu

<V.St.-Btl.>
Dowództwo: Uplegger

8 Samodzielna kompania Volkssturmu

<8.V.St.-Kp>
Dowództwo: Hauptmann d. Res. Schulz aus Pasewalk
W jej skład wchodziły 3 plutony
dowódca pierwszego - Adolf Laboschewski
drugiego - Johannes Falkenburg
trzeciego - Wilhelm Lüsch

9 Kompania Volkssturmu

<9.V.St.-Kp>
Dowództwo: Littman
Pełniła wartę w Kołobrzegu

Pluton moździerzy Volkssturmu

<V.St.-Werfer-Zg.>

Kompania policji

Stan osobowy ok. 100 dobrze uzbrojonych policjantów

Drużyna grenadierów pancernych z 10 batalionu rozpoznawczego SS (10.SS-Panzeraufklärungsabteilung) wchodzącego w skład 10. Dywizji Pancernej SS "Frundsberg"

Batalion alarmowy "Kell"

< I./Fest.Reg.5>
Sformowany z 5 Pułku Fortecznego ze Świnoujścia
Posiadał 4 kompanie po 100 ludzi.
Brał udział w walkach od 15 marca 1945 r.

Grupa artylerii "Schleiff"

<Art.Gr.'Schlieff'>
W skład grupy wchodziły:
 - dwie baterie dział 105 mm należące do baterii plot "Heimel" z Mrzeżyna,
 - dwie baterie dział 105 mm z Pyrzyc,
 - dwie baterie haubic 105 mm <2 le.FH-Bttr.>,
 - bateria ciężkich moździerzy <Bttr.sw.Werfer>
 - pluton wyrzutni Nebelwerfer

Prawdopodobnie dwie baterie z wyżej wymienionych nosiły nazwy 'Frehse' i 'Blillerbeck'. <Art.Bttr.Frehse> <Art.Bttr.Billerbeck>. Również prawdopodobne jest, że nazwy te pochodziły od nazwisk dowódców poszczególnych baterii.

Dowództwo: Major Erich Schleif

Pociąg pancerny Panzerzug 72A

<Pz.Zg 'Röming'>
Dowództwo: Hptm. Gerhard Röming (od V.1944 do III.1945)

Pododdział z 15. Dywizji Grenadierów SS "Lettland"

Grupa Pancerna "Beyer"

<Panzer Gruppe "Beyer">
utworzona z żołnierzy  Dywizji Pancernej "Holstein"
Posiadała prawdopodobnie 8 pojazdów pancernych.

Dowództwo: Oberleutnant Eugen Beyer
15.III.1945, Beyer został w Kołobrzegu awansowany na stopień Hauptmanna (kapitana).
Również 15.III.1945 odznaczony został Krzyżem Rycerskim.

Oddziały z 163 dywizji piechoty (163. Inf. Div.)

Oddziały 402. Dywizji rezerwowej ze składu 10 Korpusu SS

JEDNOSTKI PRAWDOPODOBNIE BIORĄCE UDZIAŁ W WALKACH
-
NIEPOTWIERDZONE

Oddziały z 53 pułku (dywizji ?) piechoty

Niedobitki dywizji piechoty "Bärwalde"

Oddziałby z 7 Dywizji Panzernej

Kompania alarmowa złożona z rozbitych batalionów "Schneidemühl" i "Märkisch Friedland"

Dowództwo "Märkisch Friedland": Oberst Lehman

Batalion saperów kolejowych

708 Batalion budowlany

3 batalion forteczny

Oddziały 33 dywizji ochrony

W skład jej wchodziły kompanie marynarzy, żandarmerii i policjantów.

Batalion "Vernicke"

Dowództwo: Hauptman Vernicke

Jednostka (?) Allers (brak bliższych danych)

<Einheit Allers>

Kilkunastoosobowa grupa spadochroniarzy z 21 batalionu FJ

Była to grupa pochodząca ze Szkolno-Zapasowej Brygady HG  (21 batalionu, który został włączony do brygady) wycofująca się w raz ze swym dowódcą (Borgis) z Grudziądza. Z grupy, do Kołobrzegu dotarło kilkunastu żołnierzy